Kiến thức về sữa mẹ khi nuôi trẻ P1

Kiến thức về sữa mẹ khi nuôi trẻ P1

Có bao giờ bạn chú tâm quan sát một đứa bé đang bú mẹ chưa? Không phải nó im lìm chỉ để nút sữa cho no bụng đâu nhé! Nó lạ lắm. Nó hí hửng, đôi mắt sáng rực lên từng chập, thỉnh thoảng nhìn má nó mà mỉm cười mãn nguyện. Chút chút lại bắt đầu ngưng lại, không nút nữa mà nhắm đầu ti chơi chơi, chờ cho sữa ra thêm, rồi lại vùi đầu nút mạnh, rồi lại chơi chơi chờ sữa ra nữa… nó nhởn nhơ như bướm lượn. Nó không vội vàng, không hấp tấp. Nó tin rằng món sữa mẹ thơm ngon đó chỉ dành cho riêng nó. Rõ ràng là nó không phải chỉ nút sữa cho căng bụng mà còn thấy rằng bé đang uống đong đầy tình thương của mẹ nó.

1. Những trở ngại trong quá trình nuôi con bằng sữa mẹ

Chắc chắn có những trường hợp không thể cho bú sữa mẹ vì lý do này hay lý do khác chứ? Có. Nhưng phải nói là rất hiếm. Ngay đến cả những đứa bé sinh non, chưa đủ sức nút sữa hay đến những trẻ ngay từ khi sinh ra mang tật bẩm sinh như sứt môi, nứt vòm hầu… không thể nút sữa được thì người ta vẫn nặn sữa mẹ ra đổ cho bé uống. 

Một vài trường hợp cần tạm ngưng cho bé bú sữa mẹ như vú bị nứt nẻ, vú sưng, làm mủ… phải đi khám bác sĩ, uống thuốc cho lành bệnh rồi cho bé bú tiếp. Chỉ trong những trường hợp hiếm gặp như mẹ bị bệnh nặng như đau tim, kinh phong, tâm thần hay các bệnh nhiễm trùng nặng khác, thì khi đó bác sĩ bắt buộc phải ngưng cho bú vĩnh viễn hay không được cho bú một thời gian.

Dĩ nhiên một vài phiền phức nhỏ mẹ phải chấp nhận khi cho con bú sữa mẹ như bé bám mẹ quá, quyến luyến mẹ quá khiến mẹ khó rời xa lâu được. Đi lâu một chút sẽ bị căng sữa… Trong vài tuần đầu sinh xong, hiện tượng căng sữa làm người mẹ bị đau nhức chút đỉnh ở ngực và có thể bị đau bụng dưới do sự co thắt của tử cung. Nếu sữa căng quá, mẹ có thể nặn bỏ bớt một ít là xong, còn sự co thắt của tử cung lại giúp ích cho bà mẹ rất nhiều vì sớm đưa tử cung về vị trí cũ. Thỉnh thoảng bà mẹ sẽ nhảy nhổm lên vì bị bé cắn, nhất là những tháng bé sắp mọc răng, ngứa lợi. Chỉ cần cho ngón tay vào miệng bé và nói bé “không được cắn” khi đó bé sẽ hiểu.

2. Lợi ích to lớn của sữa mẹ

Làm sao có thể diễn tả hết được những lợi ích lớn lao vô cùng của sữa mẹ? Lợi ích không phải chỉ riêng cho bé thôi đâu mà con cho mẹ bé nữa? Bất kỳ ai trên thế giới và cả các chuyên gia cao cấp cũng phải công nhận rằng sữa mẹ là một thức ăn thiên nhiên và lý tưởng nhất dành cho trẻ. 

Một cách đơn giản, trong sữa mẹ có nhiều chất bổ dưỡng nhất cho sự phát triển của trẻ, cả về tinh thần lẫn thể chất: những acid amin thiết yếu để tạo dựng tế bào, những men tiêu hóa đặc biệt giúp bé dễ tiêu, chất sắt để tạo huyết cầu tố, những kháng thể trong sữa giúp phòng chống bệnh tật và các sinh tố (vitamin) vừa nhiều vừa tươi, không bị mất chất vì pha chế.

Bé được nuôi bằng sữa mẹ thường ít bệnh tật, ít đau ốm, số tử vong thấp hơn so với các trẻ không được bú chính là nhờ các kháng thể quý giá đó. Các kháng thể này không tìm thấy ở bất cứ đâu, kể cả sữa bỏ. Ta lại không phải âu lo về việc pha chế phiền phức. Không sợ sữa nguội, sữa bị hỏng hay sữa nhiễm trùng do tác động của môi trường. Lúc nào sữa cũng tươi ngon, vô trùng và luôn luôn ở nhiệt độ thích hợp. 

Sữa mẹ luôn sẵn sàng bất cứ lúc nào bé cần, bất cứ ở đâu và tùy nhu cầu sữa của trẻ mà lên xuống nhiều hay ít. Không cần có nước sôi, không có bình thủy, không có bất kỳ núm lỗ to lỗ nhỏ nào cả. Và khi bé lớn lên, bụ bẫm thông minh, cơ thể khỏe mạnh… sẽ là một phần thưởng vô cùng lớn lao cho người mẹ.  Và ngay cả chính người mẹ cũng có lợi ích rất nhiều. Nhờ cho con bú mẹ đều đặn, tử cung co thắt và trở về vị trí cũ mau lẹ (chính vì thế, người mẹ mới sinh trong lúc cho con bú thường thấy đau nơi bụng dưới), các kích thích tố được điều hòa giúp cho đời sống tâm sinh lý của người mẹ phát triển tốt hơn bao giờ hết.

Nhưng điều quan trọng hơn cả là khi trực tiếp cho con bú, người mẹ khám phá ra chính mình – thực sự đã trở thành người mẹ. Vô cùng hãnh diện tự tin. Và tình mẫu tử thiêng liêng này trở thành sợi dây gắn kết tình cảm mẹ con bền chặt. Tình mẫu tử đâu phải chỉ có ở loài người mà còn phát triển mạnh ở các loài có vú khác. Ta đã từng nghe câu chuyện con khỉ mẹ liều chết cứu con. Ta cũng biết chuyện người ta bắt voi: chỉ cần bắt chú voi con là voi mẹ riu ríu theo về sở thú! Chưa có một con vật nào có thể khỏe mạnh nhờ con thú khác cho con mình bú.

Cho bú sữa mẹ còn là một cách tiết kiệm thời gian và tiền bạc cho ngân quỹ gia đình. Còn nhớ trong kỳ thi cuối để ra tốt nghiệp, một vị giáo sư già vui tính của chúng tôi hỏi một sinh viên so sánh sữa mẹ với sữa bò. Anh sinh viên kể rành mạch không sót một yếu tố nào nhưng vị giáo sư cứ lắc đầu vẫn chưa đủ. Sau cùng giáo sư cười, nói anh quên so sánh cái bình bú! Không có cái bình bú nào dù là thủy tinh hay cao su, có thể đẹp và tiện lợi hơn cái bình bú thiên nhiên!

Xin đừng hiểu lầm tôi quảng cáo cho sữa mẹ và khuyến khích việc cho bú sữa mẹ. Thiên chức làm mẹ vô cùng cao cả và việc cho con bú là một điều hiển nhiên, là một bản năng mà bất cứ người mẹ nào cũng có thể làm được. Không cần một ai khuyến khích hay đi quảng cáo cho nó cả.